ಅಭಿಮಾನಿ ಎಂಬ ಶತಮೂರ್ಖ.....( ವಿಷಾದದಿಂದ)

ಕಲೆ ಸಾಹಿತ್ಯ ಇತ್ಯಾದಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ದೈನಂದಿನ ಬದುಕಿನ ಭಾರವನ್ನು ಹಗುರವಾಗಿಸುವಂತಹ ಸಾಧನಗಳು. ನಿತ್ಯಬದುಕಿನ ಗೊಂದಲಗಳಿಂದ ದೂರಾಗಿ ಒಂದಿಷ್ಟು ನಾವು ನಾವಾಗಿಯೇ ಇರುವ ಎಂಬ ಭಾವದಲ್ಲಿ ಇವುಗಳು ಉಪಯೋಗಿಸುವಂತಿದ್ದರೆ ಅದು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹಲವು ಬಗೆಯ ಸ್ವಾರ್ಥದ ವಿಭವಗಳು ಸೇರಿ ಕಲೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಳಿದವುಗಳೇ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಗಳಿಸುವಂತಹ ಪ್ರಮೇಯ ಬಂದಾಗ ಕಲಾಸ್ವಾದನೆ ಎಂಬುದು ಶತ ಮೂರ್ಖತನವಾಗುತ್ತದೆ.

ಹಸಿದ ನಾಯಿಗಳಿಗೆ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಅನ್ನವಿಟ್ಟರೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತು ಅದು ಶ್ರದ್ದೆಯಿಂದ ಅನ್ನವನ್ನೇ ತಿನ್ನುತ್ತದೆ. ಆನಂತರ ಆ ಪಾತ್ರೆಯೊಳಗೇ ಲಗ್ಗೆಯಿಟ್ಟು ಅನ್ನವನ್ನೆಲ್ಲ ಚೆಲ್ಲಾಪಿಲ್ಲಿ ಮಾಡಿಬಿಡುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಬಹಳ ಖೇದದಿಂದ ಉದಾಹರಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಹಸಿದಾಗ ಆಹಾರದ ಮೇಲೆ ಇರುವ ಗೌರವ ಹೊಟ್ಟೆತುಂಬಿದ ನಂತರ ಬರುವುದಿಲ್ಲ.

ಹಿಂದೊಮ್ಮೆ ಅಭಿಮಾನಂ ದಂತ ಭಗ್ನಂ  (ಅಭಿಮಾನಂ ದಂತ ಭಗ್ನಂ ಲೇಖನ) ಎಂಬ ಬರಹದಲ್ಲಿ ಇದೇ ಭಾವನೆಯನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದೆ. ಅದೇ ರೀತಿಯ ಅಹಿತಕರ ಘಟನೆಯೊಂದಕ್ಕೆ ಯಕ್ಷಗಾನ ರಂಗಸ್ಥಳ ವೇದಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದಾಗ ಬಹಳ ಖೇದವಾಗುತ್ತದೆ. ಶ್ರದ್ದೆಯಿಂದ ಕಷ್ಟ ಪಟ್ಟು ಸೇರಿಸಿಟ್ಟ ಆಹಾರ ಚೆಲ್ಲಪಿಲ್ಲಿಯಾಗಿ ಆನಂತರ ಅದನ್ನೆ ಹೆಕ್ಕಿ ತಿನ್ನುವ ಪ್ರಮೇಯ ಬಾರದಿರಬಹುದೇ? ಇಬ್ಬರು ಪ್ರಬುದ್ಧ ಕಲಾವಿದರು ಯಾವುದೇ ವೈಯಕ್ತಿಕ ದ್ವೇಷಾಸೂಯೆ ಇಲ್ಲವಾದರೂ ಸ್ವಭಾವದೋಷದಿಂದ ರಂಗದ ಮೇಲೆ ಚರ್ಚೆಗಿಳಿದದ್ದು ವಿಚಿತ್ರವೇ ಸರಿ. ಯಕ್ಷಗಾನದ ಪ್ರಸಂಗವನ್ನೂ ಮೀರಿ ತಮ್ಮ ವಿದ್ವತ್ತನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡುವುದು ಸಂದರ್ಭಾನುಸಾರ ಸರಿ ಎಂದು ತೋರಿದರೂ ಅಲ್ಲಿ ಅಭಾಸ ಉಂಟಾದಾಗ ಅದರ ಪರಿಣಾಮ ಏನಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕು. ಕಲಾವಿದರೇನು ...ಹಾಳಾದರೆ ಒಂದು ಆಟ , ನಾಳೆ ಹೇಗಿದ್ದರೂ ಮತ್ತೊಂದು ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.  ಹಾಗಾದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಮೂರ್ಖನಾಗುವುದು ಯಾರು? ಹೀಗೆ ಪದೇ ಪದೇ ಮೂರ್ಖನಾಗಿಯೂ ಪ್ರೇಕ್ಷಕ ಯಕ್ಷಗಾನದಲ್ಲಿ ಒಲವು ಮತ್ತೂ ಇರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ ಎಂದಾದರೆ ಆ ಪ್ರೇಕ್ಷಕನ ಅಭಿಮಾನ ಮನೋಭಾವ ಇವರಿಗೆ ಅದೇಕೆ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ?

ಒಂದು ಯಕ್ಷಗಾನ ಪ್ರದರ್ಶನ ಕೆಲವು ಕಾರಣಗಳಿಗೆ ಹಲವು ಸಲ ರಸಭಂಗ ಅನುಭವಿಸುವುದುಂಟು. ಮಧ್ಯೆ ಏರ್ಪಡಿಸುವ ಸಭಾಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೋ, ಇನ್ನಿತರ ಪ್ರಕಟನೆಗೋ ಅಥವಾ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ತೊಂದರೆಗಳಿಗೋ ಪ್ರದರ್ಶನ ಮಧ್ಯೆ ವಿರಾಮವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ಆಗಲೂ ನಿಜವಾದ ಯಕ್ಷಗಾನ ರಸಿಕ ಒದಗುವ ರಸಭಂಗಕ್ಕೆ ತಳಮಳಿಸುವುದುಂಟು. ಆದರೂ ಮತ್ತೆ ಆರಂಭದ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಅದು ಸಹ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಇದು...??? ವೈಯಕ್ತಿಕ ವಿಚಾರಕ್ಕೆ ಯಕ್ಷಗಾನ ರಂಗಸ್ಥಳವನ್ನು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ರಸ್ತೆಯಂತೆ ಬೇಕಾದಾಗ ಹತ್ತಿಳಿಯುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತಾರಲ್ಲ? ಅದೇನು ಸಲುಗೆ  ? ಅದೇನು ಪ್ರೀತಿ ಇದು?  ಇದನ್ನು ಯಕ್ಷಗಾನ ಸೇವೆ ಎಂದರೆ ಅಮಾಯಕ ಪ್ರೇಕ್ಷಕ ಗಲ್ಲಕ್ಕೆ ಕೈ ಊರಿ ಸುಮ್ಮನಾಗಬೇಕಷ್ಟೆ.  ಹೊಟ್ಟೆತುಂಬಿದ ನಂತರ ಆಹಾರದ ಮೌಲ್ಯ ಅರಿವಿಗೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಯಾಕೆಂದರೆ ಒಂದು ಸಲ ಹಲವರಲ್ಲಿ ಕೇಳಿ ನಮಗೆ ಇದರಿಂದಲೇ ಹೊಟ್ಟೆ ಹೊರೆಯುವ ಅಗತ್ಯ ಇಲ್ಲವೆಂಬ ಸಿದ್ಧ ಉತ್ತರ ಬರುತ್ತದೆ. ಆವಾಗ ಭಾವಿಸುತ್ತೇವೆ. ಛೇ ಎಂತಹ ಅಪ್ಪಟ ಯಕ್ಷಗಾನ ಅಭಿಮಾನವಿದು.  ಆದರೆ ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅದಾವುದೂ ನೆರವಿಗೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲವಲ್ಲ?  ಅದಕ್ಕೆ ಹೇಳುವುದು ಹೊಟ್ಟೆ ತುಂಬಿಬಿಟ್ಟಿದೆ ಎಂದು.  ಆದರೂ ಒಂದು ಅನಿಸಿಕೆ ಹೊಟ್ಟೆ ತುಂಬಿದ್ದರೆ ಹೀಗೆ ತಾತ್ಸಾರವನ್ನು ತಾಳುವ ಬದಲು ಬದಿಗೆ ಸರಿದು ನಿಂತರೆ ಮತ್ತೊಬ್ಬನ ಹಸಿವಾದರೂ ನೀಗಬಹುದು. ಇದನ್ನು ಹಸಿವಿಗೆ ಹೋಲಿಸುವುದೂ ಒಂದು ಪ್ರಮಾದ .

ಹಲವು ಸಲ ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಬಗ್ಗೆ ಅನಿಸಿಕೆ ಹೇಳುವಾಗ ನೋಡಿ ಹೇಳಬೇಕು ಎಂಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಆಕ್ಷೇಪ ಬರುವುದುಂಟು. ಇಂತಹುಗಳ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಇದೇ ರೀತಿ ಆಕ್ಷೇಪಿಸುವವರು ಇರಬಹುದು. ಆದರೆ ಒಂದು ದೂರದ ಊರಲ್ಲಿ ಅನಾಚಾರವೋ ಕಳ್ಳತನವೋ ನಡೆದಾಗ ನಾವು ಅದನ್ನು ನೋಡದೇ ಇದ್ದರೂ ನಮ್ಮ ಅನಿಸಿಕೆಗಳನ್ನು ಮನುಷ್ಯರಾಗಿ ಹೇಳಿಬಿಡುತ್ತೇವೆ.  ನೋಡದೇ ಇದ್ದವನು ಹೇಳುವುದಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯನಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಂಡಂತೆ. ಹೀಗೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುವ ಉದ್ದೇಶವಾದರೂ ಎನು?  ತಮ್ಮ ಕಷ್ಮಲವನ್ನು ಒರೆಸಿಕೊಳ್ಳುವ ತಂತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ ಮುಚ್ಚಿಹಾಕುವ ಪ್ರಮೇಯವೇ?  ನೀರಿನ ತಳದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಪಷ ಸುರಿದರೂ ಅದು ನಮ್ಮಿಂದ ಮೊದಲು ಹೊರಗಿನ ಪ್ರಪಂಚಕ್ಕೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ.  ಇಂದಿನ ಮಾಧ್ಯಮ ಈ ರೀತಿ ಬೆಳೆದಿರುವಾಗ ಶ್ವೇತ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿದವನು ಅದರ ಹಿರಿಮೆಯನ್ನು ಅರಿತಿರಬೇಕು. ಇಲ್ಲವಾದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ಆತ ಅರ್ಹನಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಜಾನ.

ಈಗ ನಡೆದು ಹೋಗಿದೆ.  ಹಲವು ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣಗಳು ತೇಪೆಹಾಕುವುದಕ್ಕೆ ಒದಗಿ ಬರಬಹುದು. ಕಲಾವಿದರಾದ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ವೈಷಮ್ಯ  ಇಲ್ಲಎಂದು ಪೋಸುಕೊಡಬಹುದು.  ಆದರೆ ಒಂದು ಸಲ ಯೋಚಿಸುವ,  ಆಗಿ ಹೋದ ಆಭಾಸದಿಂದ ಸುಸಂಸ್ಕೃತ ಕಲೆಯ ಇತಿಹಾಸದ ಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದು ಹರಡಿದ ಮಸಿಯನ್ನು. ಇಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದುಹೋದದ್ದು ಮಸಿ ಎಂಬ ಅರಿವಾದರೂ ಇರುತ್ತಿದ್ದರೆ,   ಅಷ್ಟು ಯೋಚಿಸುವ ವ್ಯವಧಾನವಿದ್ದರೆ  ಹೀಗಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.  ಮತ್ತೇನು ಉಳಿದಿದೆ? ಇವುಗಳೆಲ್ಲ ನೊಂದ ಮನಸ್ಸಿನ ಹತಾಶೆಯ ಮಾತುಗಳು ಎಂದು ತಿಳಿದುಕೊಂಡಲ್ಲಿ ಇದರ ಅಂತರಾರ್ಥ ಮನವರಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.