ಮುದನೀಡಿದ ಮುದ್ದಣನ ಗೇಯ ಸೌಂದರ್ಯ

ಮುದ್ದಣ ಗೇಯ ಸೌಂದರ್ಯ ಎಂಬ ಧನಿ ಮುದ್ರಣ

ಯಕ್ಷಗಾನ ಪ್ರಸಂಗ ಸಾಹಿತ್ಯದ ವರಕವಿ ನಂದಳಿಕೆ ನಾರ್ಣಪ್ಪಯ್ಯನವರ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ಮುದ್ದಣ ಪ್ರಕಾಶನ ನಂದಳಿಕೆ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಹೊರತಂದಿರುವ “ಮುದ್ದಣ ಗೇಯ ಸೌಂದರ್ಯ” ಎಂಬ ಯಕ್ಷಗಾನ ಪದಗಳ ಧ್ವನಿ ಮುದ್ರಣ ಹಲವು ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ಗಾಯನಕ್ಕೆ ಸುಗಮವಾಗಿ ಸುಲಭವಾದ ಸರಳವಾದ ಛಂದಸ್ಸು ಉಳ್ಳ ಕಾವ್ಯವನ್ನು ಗೇಯ ಸೌಂದರ್ಯದ ಕಾವ್ಯಗಳು ಎಂದು ಕರೆಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಸುಮಾರು ನೂರ ಎಪ್ಪತ್ತಮೂರು ಯಕ್ಷಗಾನ ಪದಗಳ ಧ್ವನಿ ಮುದ್ರಣವಿದು. ಯಕ್ಷಗಾನದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಧ್ವನಿ ಮುದ್ರಣಗಳು ಬಂದಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ಮುದ್ದಣನ ಸ್ಮರಣೆಯಲ್ಲಿ ತಂದ ಈ ಪದಸಮೂಹ ಮಾತ್ರ ಮರೆಯದಂತಹ ಸ್ಮರಣೆಯನ್ನು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸಿಬಿಟ್ಟಿದೆ. ಅನಾವಶ್ಯಕ ಆಡಂಬರವಿಲ್ಲದ ಈ ಮಹತ್ಕಾರ್ಯ ಯಕ್ಷಗಾನದ ನಿಜಕಂಪನ್ನು ಹರಡಿಸುತ್ತ ನಿಜ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಕಲೆಯ ನಿಜ ಆಡಂಬರವನ್ನು ತೆರೆದಿಟ್ಟಿದೆ. ವರಕವಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಜನಜನಿತವಾದ ಪ್ರಸಂಗಗಳಾದ ಕುಮಾರ ವಿಜಯ ಮತ್ತು ರತ್ನಾವತಿ ಕಲ್ಯಾಣದ ಯಕ್ಷಗಾನ ಪದಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡು ಮನಸ್ಸು ತುಂಬುವಷ್ಟು ಅಧ್ಭುತ ರಸದೌತಣವನ್ನು ಉಣಬಡಿಸಿದೆ.

ಎರಡು ಪ್ರಸಂಗದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಎಲ್ಲಾ ಪದಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹಿರಿಯ ಭಾಗವತರುಗಳಾದ ತೆಂಕು ತಿಟ್ಟು ಹಾಗು ಯಕ್ಷಗಾನದ ರುವಾರಿಗಳೆಂದು ಕರೆಸಲ್ಪಡುವ ಶ್ರೀ ಬಲಿಪ ನಾರಾಯಣ ಭಾಗವತ ಮತ್ತು ಶ್ರೀ ಪುತ್ತಿಗೆ ರಘುರಾಮ ಹೊಳ್ಳರು ತಮ್ಮ ಜೀವಿತಾವಧಿಯ ಉತ್ತಮ ಹಾಡುಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಸುವಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿ ಮೀರಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹಾಗೆ ನೋಡಿದರೆ ವರಕವಿ ಮುದ್ದಣನ ಸ್ಮರಣೆಯಲ್ಲಿ ಕುಮಾರ ವಿಜಯ ಮತ್ತು ರತ್ನಾವತಿ ಕಲ್ಯಾಣದ ಪದಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಸಿ. ಡಿ ಬರುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಸುದ್ದಿ ಕೇಳಿದಾಗಲೇ ಭಾಗವತರು ಯಾರೆಂದು. ಊಹಿಸಿಬಿಡಬಹುದು. ವರ್ತಮಾನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಸಂಗಗಳ ಪದಗಳನ್ನು ಹಾಡಬಲ್ಲ ಭಾಗವತರೆಂದರೆ ಇವರಿಬ್ಬರೇ ಎಂದರೆ ಅತಿಶಯವೆನ್ನಿಸದು. ಯಾಕೆಂದರೆ ಮುದ್ದಣ್ಣನ ಪದಗಳು ಅದರ ಮೂಲ ರಾಗ ತಾಳ ಲಯದಲ್ಲೆ ಹಾಡಬೇಕಾದಂತಹ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯದಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ರಾಗ ತಾಳದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಸ್ಸು ಮಾಡುವ ಭಾಗವತರಿಗೆ ಇದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಪ್ರತೀತಿ ಇದೆ. ಪ್ರಕೃತ ಹೆಸರಾಂತ ಭಾಗವತರೊಬ್ಬರು ಇದರ ಬಗ್ಗೆ “ ಅಷ್ಟು ಕಷ್ಟ ಪಟ್ಟು ಅದನ್ನು ಹಾಡುವುದು ಏಕೆ?” ಎಂದು ಅಸಮಧಾನ ತೋರಿದ್ದಾರೆ ಎಂದರೆ ಇದರ ಮಹತ್ವ ಅರಿವಾಗಬಹುದು. . ಹಾಗಾಗಿ ಅದರ ಮೂಲ ಛಂದೋಬದ್ದವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಹಾಡಬೇಕಾದರೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಭಾಗವತರ ತಾಳ ಗಟ್ಟಿಯಿರಬೇಕು. ಶ್ರುತಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿತವಿರಬೇಕು. ಉಚ್ಚಾರದಲ್ಲಿ ಶ್ರದ್ದೆಯಿರಬೇಕು. ಹಾಗಿದ್ದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಇದು ಗೇಯ ಸೌಂದರ್ಯವಾಗಬಲ್ಲುದು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಯಾವ ಹೆಸರಾಂತ ಭಾಗವತರು ಸಹ ಇದನ್ನು ಹಾಡುವಲ್ಲಿ ಯಾ ಈ ಪ್ರಸಂಗವನ್ನು ಆಡಿಸುವಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ವಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಸದ್ಯದ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಆ ಸಾಮಾರ್ಥ್ಯ ಇರುವುದು ಬಲಿಪ್ಪ ಮತ್ತು ಹೊಳ್ಳರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸಾಧ್ಯ. ಈ ಸಿ. ಡಿ ಯ ಪದಗಳನ್ನು ಕೇಳುವಾಗ ಇದು ಮೊದಲಾಗಿ ಅರಿವಿಗ ಬರುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಇವರ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ಮಾಡಿದ್ದರೆಂದೆ ನನ್ನ ಅನಿಸಿಕೆ.

ಇದರ ಹಿಮ್ಮೇಳದಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಥ ಮದ್ದಲೆಗಾರರಾದ ಶ್ರೀ ಪದ್ಯಾಣ ಶಂಕರನಾರಾಯಣ ಭಟ್ ಹಾಗು ಚೆಂಡೆಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಪದ್ಮನಾಭ ಉಪಾಧ್ಯಾಯ ಹಿರಿಯಡ್ಕ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿ ಸಹಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಬಹಳ ಹಿಂದೆ ಯಕ್ಷಧ್ವನಿ ಎಂಬ ಧ್ವನಿ ಸುರುಳಿ ಅಂತೇ ಕುಮಾರ ವಿಜಯ ಮತ್ತು ರತ್ನಾವತಿ ಕಲ್ಯಾಣ ಎಂಬ ಎರಡು ಧ್ವನಿ ಸುರುಳಿಯನ್ನು ಹೊರತಂದ ಅದೇ ಜಾಡಿನಲ್ಲಿ ಈ ಮುದ್ರಣ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದರೂ ಅತ್ಯಂತ ಹೊಸತನ ಮತ್ತು ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯದಿಂದ ಈ ಧ್ವನಿ ಮುದ್ರಣದ ಸಿ. ಡಿ ಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದುದು ಪ್ರಶಂಸನೀಯ ಕಾರ್ಯ.

ಇದರಲ್ಲಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿ ಹಾಡಿದ ಎಲ್ಲಾ ಪದಗಳು ಸಹ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿ ಮೂಡಿ ಬಂದಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕೂಡ ತನ್ನದೇ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು ಕಲಾವಿದರ ಸಾಮಾರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಡುವ ಪ್ರಸಂಗದಲ್ಲಿ ವಾಡಿಕೆಯಂತೆ ಹಾಡದ ಪದಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಇದರಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿದ್ದು ಒಂದು ವಿಶೇಷ. ಅಪರೂಪದ ಪದಗಳನ್ನು ಕೇಳುವ ಹಂಬಲ ಇರುವವರಿಗೆ ಇದು ವರದಾನವಾಗಬಲ್ಲುದು. ಇದರಲ್ಲಿ ನನಗಂತು ಯಾವ ಪದಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಅಂಕ ಕೊಡಬಹುದು ಎಂದು ನಿರ್ಣಯಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಆಗಲಿಲ್ಲ. ಆದಿಯಿಂದ ಅಂತ್ಯದವರೆ ನಾನ್ ಸ್ಟಾಪ್ ಎಕ್ಸ್ ಪ್ರೆಸ್ಸ್ ನ ಹಾಗೆ ಅದ್ಭುತವಾಗಿ ಕೇಳಿಸಿಕೊಂಡು ಯಕ್ಷಗಾನದ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮನ್ನು ವಿಹರಿಸುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಕುಮಾರ ವಿಜಯದ

“ ಮಣಿಮಯ ಪೀಠದಿ ಮುನಿಯನೇರಿಸಿ ಪದ್ಮ..”

“ಶ್ರೀಕರ ಶತಮಖನುತ...”

“ ಅಕಟಕಟೇನ್ಭವ...”

“ಬಿಸಜ ಮುಖಿ ಶಚಿನಮಿಸಿ ಕಾಂತನ ಕಂಡೆರಗಿ......... ಏನಿದು ದುಗುಡಪ್ರಿಯ ”

“ ಮಾತನಾಡೊ ಮಮ ಪ್ರಾಣನಾಥ...”

“ಆನಂದ ಮುಖಿ ಸುಂದರಾಂಗಿ ಮಂದಗಾಮಿನಿ...........”

“ಬಾಲನೇನಾದ.. ..ಕಾಂತ...”

“ನೋಡಿರೋ ದಿಗಂಬರ ದುರ್ಜಟೆಯನು...”

“ಏನನುಸಿರಲಿ ಕಾರ್ಯ...”

“ಕುಂದರದನೆ ..... ಪೂರ್ಣೇಂದುವದನೆ”

“ಪಾಲಿಸು ಪರಮೇಶ್ವರ...”

“ಮಡದಿಯಾಡಿದ ಮಾತ ಕೇಳಿ.......”

“ಮುಕ್ತಿದಾಯಕ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯ.....”

“ಧನುಜ ಪದ್ಬಾಖ್ಯನಿಗೆ....”

“ಪೊರಟುದಾ ದಿಬ್ಬಣವು......ರಜತಗಿರಿಗೆ..”

ನಂತರ ಎರಡನೇಭಾಗವಾದ ರತ್ನಾವತಿ ಕಲ್ಯಾಣ ಪ್ರಸಂಗ ಪದಗಳಲ್ಲಿ ಬಲಿಪ್ಪ ಹೊಳ್ಳರ ದ್ವಂದ್ವ ದ ಎಂದಿನ ಸೊಬಗಿನಂತೆ.. ಸೊಕ್ಕಿದ ಗೂಳಿ ...ಹೊಲದಲ್ಲಿ ರಭಸವಾಗಿ ಬುಸುಗುಡುತ್ತ ನುಗ್ಗಿದಂತೆ ಅಬ್ಬರದಿಂದಲೇ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ.

“ಕೇಳಮ್ಮ ತನುವಿನೊಳೂ...”

“ಜೋ ಜೋ ವಾರಿಜಗಂಧಿ ಸುಶೀಲೇ....”

“ಅಮ್ಮಯ್ಯ ಬಿಡುದುಗುಡ...”

“ನಾರಿ ಮಣೀ ಕೇಳ್...”

“ಚದುರೆ ಚಂಬಕ ಸೂನಾಸೆ ಮದಿರೆ ನಯನೆ ಮಂದಹಾಸೆ...”

“ಏನನುಸಿರಲಿ ಮಾನಿನಿಯ ಚೆಲುವಾನನದ ಪರಿಗೆ...”

“ಅಮಮಾ ಏನ್ ಬೆಡಗು ಗಾರ್ತಿಯ ಕನ್ನೆ ................”

ಯಕ್ಷಗಾನದ ಪರಂಪರೆಯ ಹಾಡುಗಾರಿಕೆಯ ರಸದೌತಣವನ್ನು ಸುಮಾರು ನಾಲ್ಕುವರೆ ತಾಸು ಸವಿಯುವಂತೆ ಮಾಡುವ ಈ ಗೇಯಸೌಂದರ್ಯ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಧ್ವನಿ ಮುದ್ರಣ. ಇದರ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಿಭಾಗದಲ್ಲು ಸೂಕ್ಷ್ಮಾತಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸಂಗತಿಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನ ಹರಿಸಿ ನಿರ್ಮಿಸಿರುವುದು ಗಮನಾರ್ಹ. ಕೇವಲ ಚೆಂಡೆ ಮದ್ದಲೆಯ ಮತ್ತು ಭಾಗವತರ ಶ್ರುತಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಜಾಗಟೆಯ ಶ್ರುತಿಯೂ ಬಹಳ ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುವುದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇಂತಹ ಸಿ ಡಿ ಗಳಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಕರ ನಿರೂಪಣೆಯೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಉಪಹರಟೆಯಾಗುವುದುಂಟು. ಇಲ್ಲಿ ಯಾವ ನಿರೂಪಣೆಯೂ ಇಲ್ಲದೆ, ಯಕ್ಷಗಾನದ ಪದ ಮತ್ತು ಹಿಮ್ಮೇಳ ಮಾತ್ರವೇ ತುಂಬಿಕೊಂಡು ಕೇಳುಗನಿಗೆ ಒಂದು ಸಲ ತೊಡಗಿಸಿದರೆ ನಿಲ್ಲಿಸಲು ಆಸಾಧ್ಯವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲಾಸಕ್ತರಿಗೆ ಇದು ಸಂಗ್ರಹಕಾರಕ ವಸ್ತುವಾದರೆ. ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲಿಯಬಲ್ಲವರಿಗೆ ,ಯಕ್ಷಗಾನ ಭಾಗವತಿಕೆಯನ್ನು ಕಲಿಯುವ ಅಥವ ಅಭ್ಯಸಿಸುವ ಆಸಕ್ತರಿಗೆ ಇದು ಕಲಿಕಾ ಸಾಧನವಾಗಬಲ್ಲುದು. ಯಕ್ಷಗಾನದ ಸರ್ವ ಪಾರಂಗತರೂ ಅನ್ನಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವರೂ ಇದನ್ನು ಗಮನವಿಟ್ಟು ಆಲಿಸಿದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅರಿವಿನಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದ್ದು ಇನ್ನೂ ಎಷ್ಟಿದೆಯೊ ಎಂಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನವನ್ನಾದರೂ ಪಡೆದು ಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಅನಾವಶ್ಯಕ ಗಿಮಿಕ್ ಮಾಡಿ ಯಕ್ಷಗಾನ ಎಂದರೆ ಇದುವೇ ಎಂದು ಹೊಸಬರನ್ನು ಹೊಲಬು ತಪ್ಪಿಸುವಂತೆ ಮಾಡುವವರು ಆವಶ್ಯಕವಾಗಿ ಇದನ್ನು ಕೇಳುವುದು ಒಳ್ಳೆದು.

ಮುದ್ದಣ್ಣ ಗೇಯ ಸೌಂದರ್ಯವೆಂದು ಯಕ್ಷಗಾನದ ಸೌಂದರ್ಯ ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಮಾತಿಲ್ಲ.